Doraemon: Nobita và cuộc phiêu lưu ở thành phố dây cót là phim điện ảnh Doraemon thứ 18, được Toho phát hành tại Nhật Bản ngày 8 tháng 3 năm 1997. Tác phẩm do Tsutomu Shibayama đạo diễn, Shin-Ei Animation thực hiện và được xây dựng từ phần truyện dài cuối cùng mà Fujiko F. Fujio tham gia sáng tác.
Câu chuyện bắt đầu khi Doraemon và Nobita nhận được một tiểu hành tinh từ những tấm vé xổ số bị xem là vô giá trị ở thế kỷ 22. Tại đây, nhóm bạn dùng Ốc vít sinh mệnh để làm sống dậy những món đồ chơi, sau đó cùng chúng xây dựng một thành phố riêng.
Cuộc sống yên bình nhanh chóng bị phá vỡ khi tên tội phạm vượt ngục Kumatora Onigoro xâm nhập tiểu hành tinh và tự nhân bản thành nhiều bản sao. Cùng lúc đó, một sinh vật vàng bí ẩn xuất hiện, hé lộ nguồn gốc sự sống đặc biệt của hành tinh.
Thông tin ngày công chiếu, ê-kíp, thời lượng và dàn diễn viên được đối chiếu từ Eiga.com, Kinenote và hồ sơ chính thức của Doraeiga.
Nội dung phim chi tiết
Tiểu hành tinh từ những tấm vé xổ số
Nobita dùng Ốc vít sinh mệnh để làm sống dậy con ngựa đồ chơi Paka Poko rồi bí mật cưỡi nó tại bãi đất trống. Khi Suneo khoe gia đình có một khu đất rộng dùng làm trang trại, Nobita không chịu thua và tuyên bố mình cũng sở hữu một đồng cỏ riêng.
Không thể rút lại lời nói, Nobita nhờ Doraemon giúp đỡ. Doraemon ban đầu từ chối nhưng sau đó nhớ đến những tấm vé xổ số mình nhận được ở thế kỷ 22. Giải thưởng của chúng là quyền sở hữu các tiểu hành tinh không có giá trị sử dụng.
Doraemon đọc số trên từng tấm vé cho Cánh cửa thần kỳ xác định địa điểm. Phần lớn các hành tinh đều là những khối đá hoang tàn, không có nước hoặc bầu khí quyển thích hợp. Đến tấm vé cuối cùng, cánh cửa lại mở ra một thế giới xanh tươi với đồng cỏ, sông hồ và không khí giống Trái Đất.
Nobita lập tức đưa Jaian, Suneo và Shizuka đến xem “trang trại” của mình. Sau khi biết nguồn gốc thật sự của hành tinh, cả nhóm vẫn quyết định giữ nơi này làm căn cứ vui chơi riêng.
Thành phố của những món đồ chơi
Nhóm bạn mang nhiều thú nhồi bông, mô hình và đồ chơi đến tiểu hành tinh. Doraemon dùng Ốc vít sinh mệnh để trao khả năng cử động cho chúng. Những món đồ chơi nhanh chóng hình thành một cộng đồng nhỏ với Pibu, chú lợn đồ chơi, trở thành một trong những cư dân nổi bật.
Để tăng số lượng cư dân, Doraemon đặt Gương nhân bản trứng trong một ngôi nhà chuyên dụng. Món đồ chơi được chiếu vào gương sẽ tạo ra những quả trứng, sau đó nở thành bản sao sống động. Thành phố bắt đầu xuất hiện nhiều cư dân như Pupi, Ain Motain, Thomas Meedison, Ukki, Panda và khủng long Tira.
Trong một cơn giông, sét đánh vào ngôi nhà chứa Pibu và một số đồ chơi. Năng lượng kỳ lạ khiến chúng phát triển trí thông minh vượt xa trạng thái ban đầu. Dưới sự dẫn dắt của Pibu, các đồ chơi bắt đầu tự thiết kế nhà cửa, đường sá và công trình công cộng, tạo nên Thành phố dây cót.
Doraemon và các bạn rất ngạc nhiên khi thấy những món đồ chơi không còn cần con người hướng dẫn. Chúng có thể tự làm việc, tổ chức xã hội và thảo luận về tương lai của hành tinh.
Kumatora Onigoro xâm nhập hành tinh
Ở Trái Đất, tên tội phạm nguy hiểm Kumatora Onigoro vượt ngục và bị cảnh sát truy đuổi. Trong lúc tìm nơi ẩn náu, hắn lẻn vào nhà Nobita rồi phát hiện Cánh cửa thần kỳ đang kết nối với tiểu hành tinh.
Onigoro đi qua cánh cửa và đến Thành phố dây cót. Sau khi quan sát những bảo bối Doraemon để lại, hắn vô tình sử dụng Gương nhân bản trứng lên chính mình. Hàng loạt quả trứng xuất hiện và nở thành 12 bản sao Onigoro, nâng tổng số lên 13 người giống hệt nhau.
Phần lớn các bản sao giữ nguyên tính cách hung bạo và tham lam của bản gốc. Tuy nhiên, một bản sao có nốt ruồi trên mặt lại hiền lành và nhút nhát hơn hẳn. Người này được gọi là Hokuro và nhiều lần âm thầm ngăn đồng bọn gây hại cho các cư dân đồ chơi.
Onigoro biết nhóm Doraemon đang tìm hiểu một vật thể màu vàng dưới hồ nằm gần miệng núi lửa. Tưởng đó là kho vàng, hắn cùng các bản sao lên kế hoạch chiếm đoạt.
Bí ẩn của sinh vật vàng
Trước đó, Doraemon và các bạn đã phát hiện vùng ánh sáng màu vàng qua những bức ảnh chụp tiểu hành tinh. Cả nhóm tìm cách tiếp cận miệng núi lửa nhưng liên tục gặp những cơn bão bất thường.
Trong một lần thám hiểm, một sinh vật vàng khổng lồ trồi lên từ hồ. Nó có thể thay đổi hình dạng, điều khiển môi trường và dễ dàng đẩy lùi nhóm Onigoro. Bọn tội phạm nhận ra đây không phải vàng nhưng vẫn muốn lợi dụng Doraemon để tiêu diệt sinh vật.
Nhóm bạn sau đó dùng Đèn pin phóng to để biến tên lửa đồ chơi của Suneo thành phương tiện thám hiểm. Onigoro cùng các bản sao phục kích khi họ quay về. Trong lúc chạy qua một cây cầu tạm bắc ngang vực, Shizuka bị mắc lại. Nobita quay lại cứu bạn nhưng trượt tay và rơi xuống vực sâu.
Doraemon cùng những người còn lại buộc phải tiếp tục chạy trốn vì Onigoro đang truy đuổi. Bọn tội phạm đặt thuốc nổ nhằm phá hủy phương tiện của nhóm, sau đó quay lại chiếm Thành phố dây cót.
Nobita gặp Người gieo hạt
Nobita không chết sau cú ngã mà được cây cối dưới vực đỡ lấy. Tại đây, cậu gặp một thiếu niên kỳ lạ có khả năng biến đổi thành người khổng lồ vàng.
Người này tự gọi mình là Người gieo hạt. Ông là một sinh vật vũ trụ có nhiệm vụ tìm kiếm những hành tinh phù hợp và gieo mầm sự sống. Trái Đất cũng là một trong những thế giới từng nhận hạt giống sự sống từ ông.
Người gieo hạt đang chuẩn bị tạo ra hệ sinh thái trên tiểu hành tinh thì Doraemon và nhóm bạn xuất hiện. Vì chưa biết mục đích của họ, ông tạo ra bão tố và hóa thành sinh vật vàng để buộc những người xâm nhập rời đi.
Sau khi quan sát Nobita cùng các món đồ chơi, Người gieo hạt nhận ra họ không có ý định phá hoại hành tinh. Ông quyết định trao trách nhiệm chăm sóc thế giới mới cho Nobita và những cư dân Thành phố dây cót.
Cây cối giúp Nobita thoát khỏi vực và trở lại với bạn bè. Cậu kể lại cuộc gặp nhưng Người gieo hạt đã rời đi, để hành tinh tự phát triển dưới sự bảo vệ của các cư dân mới.
Cuộc chiếm đóng Thành phố dây cót
Trong thời gian nhóm Doraemon vắng mặt, Onigoro và các bản sao đánh chiếm thành phố. Chúng bắt những món đồ chơi phục vụ mình, chiếm các công trình và chuẩn bị biến tiểu hành tinh thành căn cứ riêng.
Hokuro không đồng tình với hành động của những Onigoro còn lại. Anh bí mật nới lỏng dây trói cho các tù nhân và cung cấp thông tin giúp cư dân đồ chơi chuẩn bị phản công.
Sau khi hội quân, Doraemon, Nobita, Shizuka, Jaian và Suneo lập kế hoạch giành lại thành phố. Pibu tập hợp các món đồ chơi, phân công từng nhóm phòng thủ và tận dụng những đặc điểm riêng của mỗi cư dân. Tira, Ukki, Panda cùng những đồ chơi khác biến thành một lực lượng bảo vệ thành phố.
Trận chiến diễn ra trên nhiều khu vực. Nhờ sự phối hợp giữa bảo bối của Doraemon và chiến thuật của Pibu, nhóm bạn lần lượt khống chế các bản sao Onigoro. Hokuro cũng công khai chống lại đồng bọn để bảo vệ thành phố.
Onigoro hợp nhất và tự thú
Sau khi bắt được toàn bộ Onigoro, Doraemon sử dụng Thiết bị đảo ngược trứng để hợp nhất bản gốc cùng các bản sao thành một người duy nhất. Tuy nhiên, tính cách còn lại sau quá trình hợp nhất không phải bản tính hung bạo của Onigoro mà là nhân cách hiền lành của Hokuro.
Người Onigoro mới nhận thức được những tội ác đã gây ra và quyết định trở lại Trái Đất đầu thú. Kế hoạch chiếm Thành phố dây cót chính thức chấm dứt.
Doraemon và nhóm bạn giao quyền quản lý tiểu hành tinh cho Pibu cùng các cư dân đồ chơi. Thành phố từ đó phát triển như một thế giới độc lập, nơi những sinh vật nhân tạo có thể tự quyết định tương lai.
Sau khi tạm biệt Pibu và các bạn, nhóm Doraemon trở về Trái Đất qua Cánh cửa thần kỳ. Tiểu hành tinh tiếp tục được phủ xanh, thực hiện kỳ vọng mà Người gieo hạt đã trao lại cho Nobita.
Nhân vật
Doraemon
Doraemon đưa nhóm bạn đến tiểu hành tinh và sử dụng bảo bối để tạo nên những cư dân đầu tiên. Trong cuộc đối đầu với Onigoro, cậu chịu trách nhiệm tìm phương án khống chế các bản sao mà không phải tiêu diệt họ.
Nobita
Nobita là người nhận quyền sở hữu tiểu hành tinh và khởi xướng việc xây dựng thành phố. Cuộc gặp với Người gieo hạt giúp cậu hiểu rằng quyền sở hữu luôn đi cùng trách nhiệm bảo vệ sự sống và môi trường.
Shizuka
Shizuka tham gia chăm sóc các món đồ chơi và giữ vai trò quan trọng trong việc xây dựng cộng đồng. Việc Nobita quay lại cứu cô trên cây cầu cũng dẫn đến cuộc gặp giữa cậu và Người gieo hạt.
Jaian
Jaian trực tiếp tham gia các cuộc thám hiểm và chiến đấu chống nhóm Onigoro. Sức mạnh của cậu trở thành lợi thế trong những trận đánh giành lại thành phố.
Suneo
Suneo đóng góp nhiều mô hình và đồ chơi kỹ thuật cho thành phố. Chiếc tên lửa đồ chơi của cậu được phóng to thành phương tiện giúp nhóm khám phá tiểu hành tinh.
Pibu
Pibu là chú lợn đồ chơi có trí thông minh phát triển sau khi ngôi nhà trứng bị sét đánh. Cậu trở thành thủ lĩnh của Thành phố dây cót, hướng dẫn các đồ chơi tự lao động và tổ chức xã hội.
Kumatora Onigoro
Onigoro là tội phạm vượt ngục đến từ Trái Đất. Khác với những phản diện ngoài hành tinh thường xuất hiện trong loạt phim, hắn là một con người bình thường nhưng tham lam, hung bạo và sẵn sàng lợi dụng bảo bối.
Hokuro
Hokuro là bản sao có nốt ruồi của Onigoro. Dù được tạo ra từ một tên tội phạm, anh lại có lòng trắc ẩn và cảm giác tội lỗi. Nhân cách của Hokuro cuối cùng trở thành tính cách chủ đạo khi tất cả bản sao hợp nhất.
Người gieo hạt
Người gieo hạt là sinh vật vũ trụ có khả năng tạo và điều khiển sự sống. Ông có thể xuất hiện dưới hình dạng một thiếu niên, người khổng lồ vàng hoặc nhiều dạng vật chất khác nhau.
Bối cảnh và thế giới trong phim
Tiểu hành tinh của Nobita
Tiểu hành tinh là phần thưởng từ một tấm vé xổ số ở thế kỷ 22. Không giống những hành tinh khác trong danh sách, nơi đây có không khí, nước, thảm thực vật và điều kiện sống tương tự Trái Đất.
Thành phố dây cót
Thành phố được xây dựng bởi Doraemon, nhóm bạn và những món đồ chơi được trao sự sống. Sau khi phát triển trí thông minh, các cư dân tự xây nhà, quy hoạch đường phố và lập nên cộng đồng riêng.
Hồ vàng và miệng núi lửa
Khu vực này là nơi Người gieo hạt ẩn mình dưới hình dạng sinh vật vàng. Những cơn bão quanh hồ ban đầu được tạo ra để ngăn người ngoài can thiệp vào quá trình hình thành sự sống trên hành tinh.
Trái Đất
Các sự kiện trên Trái Đất và tiểu hành tinh được kết nối bằng Cánh cửa thần kỳ. Đây cũng là nguyên nhân Onigoro có thể vô tình xâm nhập thế giới của những món đồ chơi.
Bảo bối, vật phẩm và năng lực nổi bật
- Ốc vít sinh mệnh: Khi được gắn vào đồ chơi, bảo bối có thể trao cho chúng khả năng cử động và hành động như sinh vật sống.
- Vé xổ số tiểu hành tinh: Những tấm vé bị xem là giải khuyến khích ở thế kỷ 22 nhưng lại giúp Nobita tìm được một hành tinh có môi trường sống hoàn chỉnh.
- Gương nhân bản trứng: Tạo ra những quả trứng chứa bản sao của đối tượng được phản chiếu. Onigoro vô tình dùng bảo bối này để tạo ra 12 bản sao của mình.
- Thiết bị đảo ngược trứng: Được sử dụng để hợp nhất các bản sao Onigoro trở lại thành một cá thể.
- Cánh cửa thần kỳ: Kết nối nhà Nobita với tiểu hành tinh, trở thành lối đi chung của cả nhóm và cũng là con đường Onigoro sử dụng để trốn chạy.
- Đèn pin phóng to: Phóng lớn tên lửa đồ chơi của Suneo thành phương tiện có thể chuyên chở cả nhóm.
- Súng bay bồng bềnh: Làm giảm trọng lượng của mục tiêu, giúp nhóm bạn thoát khỏi những tình huống nguy hiểm.
- Khả năng của Người gieo hạt: Có thể điều khiển thực vật, tạo bão, biến đổi hình dạng và gieo mầm sự sống trên các hành tinh.
Quá trình sản xuất
Nguyên tác là phần thứ 17 của loạt truyện dài Doraemon và được thực hiện nhân dịp kỷ niệm 20 năm tạp chí Monthly CoroCoro Comic. Đây cũng là câu chuyện dài cuối cùng Fujiko F. Fujio trực tiếp tham gia sáng tác.
Fujiko F. Fujio qua đời ngày 23 tháng 9 năm 1996 khi tác phẩm vẫn đang được đăng dài kỳ. Ông đã hoàn thành phần đầu và để lại các bản phác thảo cùng ghi chú về hướng phát triển câu chuyện. Những phần còn lại được Shintarō Mugiwara và đội ngũ Fujiko Pro hoàn thiện dựa trên tư liệu đó, với sự phối hợp của đạo diễn Tsutomu Shibayama và ban biên tập Shogakukan.
Bản điện ảnh vẫn ghi Fujiko F. Fujio ở các vai trò nguyên tác, biên kịch và chỉ đạo sản xuất. Vì vậy, Nobita và cuộc phiêu lưu ở thành phố dây cót thường được xem là di tác điện ảnh cuối cùng gắn trực tiếp với quá trình sáng tác của ông.
Shin-Ei Animation phụ trách hoạt họa, với Sadayoshi Tominaga làm giám sát hoạt họa, Shige Mori phụ trách mỹ thuật, Toshiyuki Umeda phụ trách quay phim và Hajime Okayasu dựng phim.
Âm nhạc
Shunsuke Kikuchi tiếp tục đảm nhiệm phần nhạc nền. Âm nhạc trong phim kết hợp không khí vui tươi của thế giới đồ chơi với những giai điệu bí ẩn dành cho Người gieo hạt và sinh vật vàng.
Ca khúc mở đầu là “Doraemon no Uta”, do Satoko Yamano trình bày. Ca khúc kết thúc “Love Is You” do Eikichi Yazawa sáng tác và thể hiện, với phần lời của Ken Takahashi.
“Love Is You” có phong cách trưởng thành hơn nhiều ca khúc Doraemon cùng thời. Nội dung bài hát nhấn mạnh tình yêu, sự đồng hành và việc con người không thể sống hoàn toàn cô độc. Bài hát được ghi nhận trong tuyển tập nhạc phim Doraemon của Nippon Columbia.
Phát hành
Phim được Toho phát hành tại Nhật Bản ngày 8 tháng 3 năm 1997. Tác phẩm được chiếu cùng phim ngắn The Doraemons: Bức thư thách đấu bí ẩn của siêu trộm Dorapan.
Tại Việt Nam, truyện và phim từng được biết đến với tên Thành phố thú nhồi bông. Một số bản VCD thuyết minh tiếng Việt được lưu hành vào cuối thập niên 1990 và đầu thập niên 2000, nhưng chưa có tài liệu công khai xác nhận ngày phát hành cụ thể.
Phim không nằm trong nhóm tác phẩm được TVM Corp lồng tiếng và phát sóng trên HTV3 trong giai đoạn 2012–2013, do các phim Doraemon sản xuất từ năm 1995 đến 1998 đã bị bỏ qua.
Mã P trong hồ sơ được sử dụng theo mức nội dung phù hợp với mọi lứa tuổi, tương ứng với phân loại G của bản Nhật. Phim không có hồ sơ chiếu rạp hoặc giấy phân loại điện ảnh riêng tại Việt Nam.
Doanh thu
Theo thống kê năm 1997 của Hiệp hội các nhà sản xuất phim Nhật Bản – Eiren, chương trình chiếu gồm Nobita và cuộc phiêu lưu ở thành phố dây cót cùng phim ngắn The Doraemons đạt ¥2 tỷ doanh thu phân phối.
Đây là doanh thu phân phối của toàn bộ chương trình, không phải tổng doanh thu bán vé và không được tách riêng cho phim Doraemon. Chương trình còn nhận giải Bạc xuất sắc tại Giải Doanh thu vàng Nhật Bản lần thứ 15.
Chủ đề và thông điệp
Trách nhiệm với sự sống
Nobita ban đầu coi tiểu hành tinh như một tài sản riêng để khoe với bạn bè. Sau cuộc gặp Người gieo hạt, cậu nhận ra một thế giới có sự sống không thể được đối xử như món đồ chơi hoặc phần thưởng xổ số.
Khả năng tự quyết của sinh vật nhân tạo
Pibu và những cư dân thành phố được tạo ra từ đồ chơi, nhưng dần phát triển trí thông minh, ý thức cộng đồng và khả năng tự quản lý. Nhóm Doraemon cuối cùng không tiếp tục cai trị mà giao hành tinh cho chúng tự quyết định tương lai.
Môi trường và sự phát triển
Người gieo hạt không trực tiếp giải quyết cuộc xung đột mà yêu cầu Nobita cùng các cư dân chứng minh họ có đủ trách nhiệm bảo vệ hành tinh. Thành phố chỉ có thể phát triển lâu dài khi biết tôn trọng hệ sinh thái bản địa.
Lòng tốt bên trong con người
Hokuro được tạo ra từ một tên tội phạm nhưng lại có lòng trắc ẩn. Chi tiết này cho thấy ngay trong một con người bị xem là xấu xa vẫn có thể tồn tại phần lương thiện và khả năng thay đổi.
Tiếp nối và trao lại tương lai
Người gieo hạt trao tương lai hành tinh cho Nobita, còn Nobita tiếp tục trao Thành phố dây cót cho Pibu. Chuỗi chuyển giao này nhấn mạnh rằng mỗi thế hệ đều có trách nhiệm bảo vệ và phát triển những gì mình được thừa hưởng.
Thông tin bên lề
- Đây là phim điện ảnh Doraemon thứ 18 và được phát hành nhân dịp kỷ niệm 20 năm Monthly CoroCoro Comic.
- Tác phẩm là di tác cuối cùng của Fujiko F. Fujio trong loạt truyện dài Doraemon. Ông qua đời khi nguyên tác vẫn chưa hoàn thành.
- Kumatora Onigoro là một trong số ít phản diện chính của phim Doraemon đến từ xã hội hiện đại trên Trái Đất, thay vì một nền văn minh hoặc thế lực giả tưởng.
- Gương nhân bản tạo ra 12 bản sao Onigoro. Tính cả bản gốc, có tổng cộng 13 Onigoro xuất hiện trên tiểu hành tinh.
- Hokuro không phải một nhân vật hoàn toàn độc lập ngay từ đầu mà là bản sao có tính cách khác biệt của Onigoro.
- Những nhân vật Ain Motain và Thomas Meedison có tên được tạo ra bằng cách biến đổi tên của Albert Einstein và Thomas Edison.
- Súng bay bồng bềnh từng xuất hiện trong Nobita và chuyến tàu tốc hành Ngân Hà, tạo nên một liên hệ nhỏ giữa hai phim liên tiếp.
- Hình ảnh Người gieo hạt trao lại hành tinh cho Nobita thường được nhìn nhận như biểu tượng về việc Fujiko F. Fujio chuyển giao thế giới Doraemon cho thế hệ sáng tác tiếp theo. Đây là một cách diễn giải từ hoàn cảnh ra đời tác phẩm, không phải lời xác nhận chính thức trong nội dung phim.
- Tác phẩm hiện chưa có phiên bản điện ảnh làm lại.
